Thứ năm, 12/12/2019
Chào mừng các bạn đến với Website Họ Đỗ Việt Nam.
Trang chủ
Thông tin việc họ
Lịch sử Họ Đỗ Việt Nam
Truyền thống
Sức khoẻ – Trí tuệ – Hữu ích
Sức khỏe
Văn, thơ, nhạc, hoạ
Góc giải trí
Văn hóa trà
Thông tin hai chiều
Tài trợ và đóng góp
Thông tin họ bạn
Câu lạc bộ họ Đỗ
Trang thông tin họ đỗ mới
Điểm tin các báo
Thời tiết
Bài ca dòng họ Đỗ Việt Nam
Quang Cao
Quang Cao
Tin tiêu điểm
Số lượt người truy cập
mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm Nay375
mod_vvisit_counterHôm trước559
Hà Nội
Du bao thoi tiet - Thu do Ha Noi
Huế
Du bao thoi tiet - Co do Hue
Đà Nẵng
Du bao thoi tiet - Thanh pho Ho Chi Minh
TP - Hồ Chí Minh
Du bao thoi tiet - Thanh pho Da Nang
 
 
NGÀY XUÂN UỐNG 7 CHÉN TRÀ E-mail
20/02/2013

NGÀY XUÂN UỐNG 7 CHÉN TRÀ



Xưa, chiếc chén uống nước trà của các cụ chỉ có tiết diện 3 cm, cao 2,5cm, bằng sứ men trắng cao cấp. Nông dân gọi là chén "Mắt trâu". Còn quý tộc gọi là "Chén Quân"; chén ấy trang trí hoạ tiết truyền thống, vẽ sơn thủy, bát tiên hoặc thất hiền màu xanh lam, kèm theo một câu thơ ngũ ngôn hoặc thất ngôn. Cả 4 chiếc chén xếp theo thứ tự làm nên một bài thơ, được đặt gọn gàng trong một đĩa sứ phẳng đáy, thành cao 1 cm. Lòng đĩa vẽ cảnh "Thuỷ tạ, trà lâu" với hình Tiên nữ hiến đào, gộp đủ cả bài thơ 4 câu của từng chiếc chén, lò gốm sứ sản xuất kiểu thủ công, nên mỗi sản phẩn đều "độc nhất vô nhị", trông có thể tương tự như nhau, nhưng không có cái nào giống cái nào. Người tinh ý vẫn phát hiện ra nhiều dị biệt.

Một bộ đồ trà có 4 "chén quân" như trên đã nói, và 1 "chén Tống" cao 6cm, tiết diện 5 cm. Trên chén Tống có bài thơ hoạ lại bài thơ ghi trên đĩa đựng chén quân. Đĩa đựng chén Tống phải cặp đôi với chén Tống, có bài thơ và hoạ tiết giống như chén Tống. Còn chiếc ấm lớn bằng quả cam sành. Hai bên má ấm đối xứng với vòi và quai, nhất thiết phải ghi đủ 2 bài thơ của chén Quân và chén Tống. Sự cầu kỳ như thế, khiến bộ đồ trà trở thành vật gia bảo, kế thế của dòng tộc. Mỗi chiếc chén, chiếc đĩa, chiếc ấm, đều có mối quan hệ gắn bó với nhau bằng câu thơ, đòi hỏi chủ nhân phải là người "nho nhã", có văn hoá...

Căn cứ vào bài thơ ghi trên bộ đồ trà của tiền nhân, hậu duệ dựa vào đó mà phân chi và đặt tên cho con cái. Bởi thế, dù có loạn lạc, phiêu bạt nơi chân trời góc biển, nhờ bộ đồ trà mà người đồng tộc vẫn nhận ra nhau "một giọt máu đào, hơn ao nước lã". 

Tất cả bộ đồ trà đựng vừa khéo trong 1 chiếc khay gỗ gụ, khảm trai. Khay hình chữ nhật, cao 8cm, có 2 tầng. Tầng trên quây thành cao 4cm, đựng ấm, chén, đĩa. Tầng dưới cấu tạo như yếm sập, dựng bằng 4 chân quỳ kiểu hổ phù.

Trà được đựng trong lọ bằng chì, hoặc bằng sứ men trắng, có nắp đạy thật kín, dung lượng nửa lạng. Trà phải là thứ "một tôm hai lá", xao tay trên chảo gang, bé quắt bằng cái tâm hạt sen, uốn cong như chiếc móc câu, gọi là loại chè “Thanh Lãnh”, “Ngọc Bội” của Vĩnh Phúc, hoặc “Tân Cương” của Thái Nguyên với tên “Chính Thái”, chè Lập Thạch hay Phú Thọ thượng hảo hạng, đều “Nhỏ cánh, xanh nước”. Các loại trà này đều được ướp hương sen, hương nhài, hương quỳnh trong quả hấp hơi nước, rất cầu kỳ. 

Nước pha trà là loại nước mưa tinh khiết, hứng giữa trời, đựng trong “choé” sứ có nắp để kinh niên. Khi có khách, người nhà dùng gáo dừa múc nước mưa từ “choé” đổ vào ấm siêu đồng, đun thật sôi bằng củi xoan, rồi sách lên. Chủ nhân rót một giọt nước sôi xuống nền gạch. Giọt nước kêu “bụp” một tiếng, bốc hơi và biến mất. Nước như thế là đạt.

Chủ nhân không đổ trà vào lòng bàn tay, hoặc dùng ngón tay ngoáy lấy trà, mà khéo léo xoay lọ trà để trà rơi xuống nắp lọ, rồi từ nắp lọ đổ trà vào ấm. ấm và chén đã tráng sạch bằng nước sôi. ấm trà được dội cả nước sôi lên nắp và bên ngoài, ngâm trong 1 chiếc bát mẫu, cho tăng thêm độ nóng.

Trước khi uống trà, 1 chủ và 3 khách là tối đa (trà tam, rượu tứ), đều xúc miệng bằng nước trắng và nhổ vào ống phóng đặt trên kỷ bên tay ghế. 

Chủ nhân rót trà ra chén Tống, rồi từ chén Tống san ra 4 chiếc chén Quân. Nước trà vừa tới ngang lưng chén. Như vậy, 4 chén trà có chất lượng và độ nóng giống nhau. 

Mọi người cầm chén, trân trọng mời nhau, gạt đáy chén lên miệng đĩa Quân, đưa lên môi “nhấm” để chép miệng “khà” một tiếng, thưởng thức cái thơm, cái đắng, cái ngọt, cái dư vị nóng bỏng trên đầu lưỡi. Một chén trà như thế, các khách quý phải “nhấm” chứ không gọi là “uống”, 3 lần mới hết.

Xưa, các cụ không bao giờ pha trà đến nước thứ hai. Khách đến chơi, chỉ uống 1 chén để khẳng định chủ nhân “sành điệu”, chứ không đến chơi nhằm mục đích giải khát. 

Trường hợp độc ẩm, chủ nhân thích tĩnh lặng, thích suy ngẫm thì uống một mình và uống tới 7 chén trà với nước đun sôi nóng bỏng trên đèn cồn, đến đó thì trà cũng vừa nhạt.

Từ đó, người đời ví von “ngày xuân uống 7 chén trà” là có ý như vậy và nếu chỉ uống có một mình.

Võ Thành Hùng

 
< Trước   Tiếp >
 
 
Múi giờ

Trang ảnh










 
 
Copyright © 2006 Ho Do Viet Nam. All rights reserved.
Đ/c :111 Đặng Tiến Đông - Đống Đa - Hà Nôi
Khu Đô Thị Tây Nam Linh Đàm
Hotline:091.8830808.
Website: www.hodovietnam.vn - Email: banlienlac@hodovietnam.vn