Nhà thờ tộc Tăng nằm cách chùa Cầu (Hội An) khoảng 50m - vừa được tặng phần thưởng danh dự dành cho công tác bảo tồn di sản văn hóa của Tổ chức Giáo dục, khoa học và văn hóa của LHQ khu vực châu Á - Thái Bình Dương năm 2009.

Nhà thờ tộc Tăng đang được cho thuê để bán vải vóc, tranh vẽ, đồ lưu niệm cho du khách đến Hội An - Ảnh: Gia Tiến

Ông Tim Curtis - trưởng Cơ quan Văn hóa của UNESCO tại Bangkok (Thái Lan) - đánh giá: "Là một trong những địa điểm quan trọng tại Hội An, nhà thờ đã được trùng tu hợp lý bởi những chuyên gia và thợ thủ công có kiến thức về kỹ thuật xây dựng truyền thống. Dự án bảo tồn đã can thiệp ở mức thấp nhất vào ngôi nhà và vẫn nhấn mạnh sự trân trọng đối với các vật liệu lịch sử của ngôi nhà".

Trên dãy phố Nguyễn Thị Minh Khai, nhà thờ tộc Tăng dễ nhận biết nhất bởi chỉ di tích này mới có cổng ngõ, tường vôi bao bọc. Ngôi nhà cổ thấp nhưng rộng rãi, thoáng đãng chiếm một diện tích khoảng 500m².

Đó là một ngôi nhà hình ống đặc trưng Hội An với ba chái, hai gian nhỏ, mái lợp ngói âm dương. Trước gian nhà chính là một khoảng sân lúc nào cũng như mở bung ra để đón gió và ánh sáng. Dài ra sau là một khoảnh đất thả dây leo xanh và trồng vài bụi chuối làm lá phổi cho ngôi nhà. Ban thờ trang nghiêm bày ở gian nhà giữa là nơi để thờ phụng tổ tiên dòng tộc. Bên phải bày một án nhỏ thể hiện đầy đủ gia phả tộc Tăng.

Ông Tống Quốc Hưng - chuyên viên bảo tồn di tích Hội An, phụ trách việc quản lý các di tích cổ - cho Tuổi Trẻ biết: "Nhà thờ tộc Tăng được xây dựng vào khoảng thế kỷ 19, là một trong những ngôi nhà gỗ tiêu biểu ở Hội An và được cháu con giữ gìn, bảo tồn nguyên vẹn. Tổng giá trị tu bổ công trình hơn 537 triệu đồng, trong đó chính quyền Hội An hỗ trợ 60% kinh phí".

Hiện ngôi nhà thờ được cho thuê kinh doanh tranh vẽ, vải vóc và đồ lưu niệm. Khách đến đây mua hay không mua hàng vẫn có thể xem, chụp ảnh ngôi nhà.

Năm 2009, hồ sơ 48 công trình về khách sạn, văn phòng, cơ quan văn hóa, viện giáo dục, cơ sở tôn giáo, tòa nhà dân cư và khu vực thành phố của 14 quốc gia đã được gửi tới UNESCO để xem xét cho giải thưởng công tác bảo tồn di sản văn hóa. UNESCO trao giải thưởng xuất sắc cho quần thể nghĩa trang Sanglin Dalai của Mông Cổ, ba giải đặc biệt nổi bật trao cho khu vực tàu ngầm M24 Midget (Sydney, Úc), nhà Ali Gohar (Hunza, Pakistan) và làng cổ Bukchon (Seoul, Hàn Quốc).

Cùng đoạt phần thưởng danh dự - giải thưởng khiêm tốn nhất - với nhà thờ họ Tăng còn có Viện Nghệ thuật thị giác của Đại học Baptist Hong Kong (Trung Quốc), các tòa nhà di sản tại Chiết Giang (Trung Quốc), nhà nghỉ YWCA Lady Willingdon (Mumbai, Ấn Độ).

HOÀNG DUY - KHỔNG LOAN- Báo Tuổi trẻ