LỜI CẢM TƯỞNG NHÂN LỄ TẾ XUÂN CỦA ĐẠI DIỆN CON CHÁU NGOẠI TỘC ĐỖ TRỌNG LÀNG AN HẢI , QUẬN SƠN TRÀ, TP ĐÀ NẴNG  

Kính thưa Hội Đồng gia Tộc Đỗ Trọng làng An Hải Quận Sơn Trà, Thành Phố Đà Nẵng 

Kính thưa quý vị khách quý. 

Kính thưa quý cậu, quý dì, quý anh quý chị và con cháu nội ngoại của chúng ta có mặt hôm nay. 

Xin được đại diện con cháu ngoại của Đỗ Trọng Tộc, tôi xin thành kính lễ ông Bà, xin kính gởi đến quý vị đại biểu khách mời, quý cậu mợ, quý dì dượng, quý anh chị em của chúng ta lời cầu chúc an lành và hạnh phúc. 

Kính thưa quý vị. 

Hôm nay, ngày mùng ba, tháng ba, năm Canh Dần nhằm ngày 16.4.2010 tại Từ Đường Tộc Đỗ Trọng chúng ta, nơi mà Tổ Tiên ta khai sinh và lập ra Tiền hiền của làng An Hải trên 500 năm vang vọng trường tồn. 

Nhân Xuân kỳ đáo lệ Tộc tỗ chúc lễ Thanh minh, tu tảo phần mộ ông bà. Được sự cho phép của Hội Đồng gia Tộc, chúng tôi xin mạo muội đôi lời để nói lên tình cảm, nghĩa vụ của những người con cháu ngoại. 

Kính thưa quý cậu mợ, quý dì dượng, quý anh chị. 

Nhớ những ngày còn thơ ấu, theo chân mẹ về giỗ Tổ Ngoại. 

Trước những chân tướng kính yêu của quý cậu như cậu Xã Quyến uy nghi như một nhà văn học uyên thâm, cậu nhìn các em của cậu dù đã thất thập cổ lai như khuyên dạy, như không hài lòng khi một đại lễ sắp cử hành mà các cậu còn hờ hững chưa chuẩn mực – Những cậu hiền lành đức độ như cậu Biện Quy – Cậu Tư Yến – cậu Tư Diên – cậu Cửu Quán cậu Biện Mai như những vị Bồ tát. Một lần mắt tôi tận nhìn thấy cậu Thử Bút véo tai cậu Tư Xuyến, mà cậu Năm Chỉ, cậu Tám Kiên, cậu Bốn Nhứt vẫn yên lặng vỗ về cậu Tư về ghế ngồi – Hàng ghế quý dì ngồi như dì Tư Quỵ - dì Kiểm Bút – dì Thư Đấu – dì Bảy Tỵ - dì Thử Lai, dì Ba Khóa – dì Năm Dậu _ dì Sáu Ấm dì Bốn Kiểm và mẹ tôi Đỗ Thị Thoàn nước mắt quý dì chảy ròng vì nhìn hạnh phúc của quý cậu. Trên nói dưới nghe, không một cử chỉ giận hờn  

Ôi ! Các cậu kính yêu của các con ơi! Những người cậu tuyệt vời.

Những người cậu dòng dõi của Ngoại Tổ của chúng tôi thật kính trọng vô cùng, dù rằng các cậu không còn nữa, nhưng đạo đức mẫu mực của quý cậu vẫn còn vang vọng để ngàn năm con cháu noi theo     

Đúng là:      

Trăm năm bia đá thì mòn                       

Ngàn năm bia miệng vẫn còn trơ trơ.     

Cái tấm bia mẫu mực kính yêu của quý cậu để lại tấm bia soi sáng cho con cháu noi theo. Người kế thừa của Tộc Đỗ Trọng là thế đó. Rồi những năm, khi mà gia tộc chúng ta chưa xây dựng được ngôi từ đường, năm nay tổ chức nhà cậu Xã, năm sau tổ chức ở nhà cậu Thủ… Ngày đại lễ khánh thành ngôi Từ Đường này, cậu Thủ Bút có vịnh hai câu liễng thờ     

Nội ngoại tương tề kiến tạo Từ Đường duy nhất chúng    

Tử Tôn tâm hiệp tôn Sùng Tổ Đức Vĩnh thiên thu  

Cậu dầm dề nước mắt – nói lên tâm tư của cậu nửa mừng nửa tủi: 

Lâu nay ông bà ta ở đậu _ Nay mới có được một chỗ thiêng liêng để an vị, Ôi thấm thía biết bao. 

Gần đây các cậu các anh trong Hội Đồng Gia Tộc làm được một nghĩa cử vô cùng cao quý và đầy tính nhân văn như: những ngày tết các cậu trong Hội Đồng Gia Tộc đã đến viếng thăm những người cô là giọt máu hồng của ngoại Tộc dù đã xuất giá tòng phu. Viếng hương cho các cô đã qua đời, thăm chúc mừng các cô còn tại thế. Đây là một nghĩa cử cao quý và tốt đẹp, còn hơn cả cho vàng bạc. Để các thế hệ mai sau học tập gương hiếu nghĩa của Tộc Đỗ Trọng chúng ta. 

Kính thưa quý cậu mợ, quý dì dượng và các anh chị em. Chúng con là con trai của mẹ hiền Đỗ Thị Thoàn, mẹ là cháu nội của ông Tú Tài Đỗ Trọng ngoại tổ của chúng con. 

Ngoại ơi ! Chúng con tâm niệm 

Không có ngoại làm sao có mẹ

Không có mẹ làm sao có chúng con. 

Kính thưa quý cậu, quý dì quý anh chị 

Tổ tiên tích đức như Sơn tại

Hậu duệ thừa ân tựa Hải lưu. 

Nghìn năm đối với dân tộc Việt Nam là như vậy

Nghìn năm sau đất nước Việt Nam cũng như vậy “Hiếu Vi Tiên” 

Mẹ chúng con người con gái Đỗ Trọng về làm dâu Tộc Trần Viết là Tộc nội của chúng con ở Bà Đa mới 19 tuổi đầu. Cha mẹ chúng tôi sống hạnh phúc bên nhau, sinh hạ năm người con gái, hai trai, ba gái. Cha lâm trọng bệnh, mẹ hết lòng chăm sóc. Bệnh viện Huế mẹ cũng đưa cha đi, bệnh viện Chợ Rẫy Sài Gòn mẹ cũng lo cho cha chu đáo _  Ra viện về cha sức khỏe bình thường, vì con dại cha phải cật lực lao động lo cho con từng bữa cơm bữa cháo và cuối cùng cha qua đời mới 46 tuổi, mẹ cũng mới 44 tuổi. Thế mà mẹ thờ chồng nuôi con khôn lớn nên người. Con gái Tộc Đỗ là vậy đó, mẹ hiền của chúng tôi là thế đó. 

Năm mẹ qua đời thọ 95 tuổi Tộc Nội Trần Viết tặng mẹ Tiết Hạnh Khả Phong, người con dâu tiết hạnh đáng kính 

Tộc ngoại Đỗ Trọng tặng mẹ bốn chữ

Hương Nhũ Thâm ân, con nghe mùi thơm sữa mẹ

Mẹ của chúng tôi là vậy đó – con gái họ Đỗ là vậy đó. 

Kính thưa quý cậu, quý dì quý anh chị 

Trong những năm chiến tranh ác liệt, tôi đi lính ở Sài Gòn mấy tháng trường xa mẹ – ngày về đầu tiên, mẹ kêu “Thùy ơi ! lên mẹ biểu”. Nằm bên chân mẹ, mà mẹ vo đầu, mẹ hôn trán tôi. Ôi hạnh phúc nào bằng. Mẹ nói ngày xưa: “Cha con thường đọc truyện thơ cho mẹ nghe như thơ Ông Trượng – Tiên Bửu – Lâm Sanh – Xuân Nương – Thoại Khanh – Châu Tuấn – Phạm Công Cúc Hoa – Lục Vân Tiên…. Hôm nay con đọc Lục Vân Tiên cho mẹ nghe”. 

Tôi vâng lời đọc thơ Lục Vân Tiên cho mẹ nghe, đọc nhiều lần nên tôi vẫn thuộc lòng mãi đến bây giờ tôi vẫn thuộc như ngày nào mẹ còn sống.

Những lần mẹ ru các con 

Mẹ ru chị Từ, mẹ ru tôi, thì tôi còn nằm nôi làm sao biết được chứ ba đứa em tôi sau này mẹ ru, mẹ hát, bài nào tôi cũng nhớ 

Mẹ ru cái lẽ ở đời

Sửa nuôi phần xác, hát nuôi phần mình

Ngoại ru mẹ, mẹ ru con

Liệu mai sau các con còn nhớ chăng 

Mẹ của chúng tôi là thế đó, Một người mẹ hiền muôn thuở của chúng tôi.

Đi khắp thế gian không ai bằng mẹ. 

Mẹ ơi! Hôm nay Tộc Ngoại của chúng con chăm lo tu tảo phần mộ ông bà- Lễ xuân kỷ niệm Tổ Tiên, chắc mẹ vui mừng khôn xiết, vì các cậu các anh em cháu gọi mẹ bằng cô là những hậu duệ mai sau, kế thừa và hương khói, mồ mã ông bà, mẹ cũng thỏa lòng nơi chín suối, và các con của mẹ, ơn mẹ mang nặng đẻ đau – Hứa với mẹ không bao giờ các con quên ơn ngoại. Nhân lễ tế Xuân hôm nay quý cậu, quý dì quý anh chị đã dành cho chúng tôi, những đứa cháu ngoại của tộc, được có mấy lời, trước quý vị khách quý và con cháu nội ngoại của chúng ta. Đây là niềm vinh hạnh vô biên, chúng tôi luôn ghi nhớ bên mình để không khỏi phụ lòng của ngoại của quý cậu, quý dì quý anh chị. 

Cầu chúc Tôn linh Tổ Tiên ông bà phù trì gia hộ cho con cháu nội ngoại chúng ta Bình an – Hiếu hạnh 

Trân trọng.

Tin của Đỗ  Trọng Lễ

LB: Tuy là bài phát biểu trong ngày tế xuân, có kính thưa kính gửi nhưng lời lẽ thật chân thành cảm động, xuất phát từ đáy lòng người viết.

Xin cám ơn anh Trần Viết Thùy và tộc Đỗ An Hải cung cấp cho chúng tôi bài viết này