CÂU CHUYỆN: “ KHÔNG THỂ LÃNG QUÊN SAU 152 NĂM”

          Tôi tên: Trần Tuấn Mão

          Thường trú: Thôn Xuân Cam, xã Xuân Sơn, huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hòa.

          Điện thoại: 0982247340 – 01247778547

1.     Cuộc hành trình tìm nguồn cội:

Nghe đâu phía họ Đỗ vợ tôi than van nhiều lần và cũng đã 8 đời đi tìm kiếm, bởi lẽ có 01 Ông vào đời thứ 6 ôm gia phả ra đi. Tôi hỏi ông ấy tên gì và ra đi năm nào thì trong họ đều không biết, thế thì làm sao tìm được. Có lần nghe vợ tôi về quê làm giỗ cha vào và kể lại một người bác và một người anh đi tìm ở Quảng Nam, Nam Ô, Sông Sạn…mà không tìm ra, thì tôi cho rằng mấy ông đó suốt đời cũng không tìm ra đâu, bởi không nắm được thông tin gì. Rồi mấy năm sau tôi có tìm giúp ra một người cha nuôi, người cha nuôi đã mất liên lạc 38 năm cho cậu em kết nghiã chỉ bằng chiếc máy điện thọai di động nhưng cũng không tốn tiền nhiều lắm. Từ đó vợ tôi cứ năn nỉ tìm giúp ông họ Đỗ đã mất tích, lúc đầu thì tôi từ chối vì không có thông tin, hơn nữa cũng đã chín đời rồi mà làm sao tìm ra. Sau đó tôi cũng nhận lời để cùng chia sẻ nỗi mất mát với dòng họ vợ, rồi tôi mới sực nhớ ra mình có tài liệu lịch sử 8 dòng họ gần 500 năm, đó là một tài sản vô giá mà con cháu các đời họ Đỗ chưa có được. Thế rồi nhấc mấy điện thoại lên gọi về làng Mỹ Lợi là quê hương của tôi gặp người Ông họ. Tôi hỏi ông ơi! Phía họ Đỗ tai sao làng lại hạ tộc ấy từ Khai canh xuống Hậu khai khẩn, ông tôi trả lời: Ngày xưa cố tôi còn sống làm thầy Lễ ở làng nói họ Đỗ mất gia phả mà không biết ông Khai canh là Đỗ Chỉ hay Đỗ Văn Lịch. Còn lại một ít giấy tờ ghi chép rất mù mờ nên không đủ chứng từ. Nhưng tôi được biết Ngài Khai canh họ Đỗ là Đỗ Văn Lịch và mộ ngài vẫn đang còn năm sau trường Mẫu giáo thôn 3, xã Vinh Mỹ, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên Huế. Thế rồi gọi về hỏi trong dòng họ Đỗ có ông nào tên Đỗ Chỉ không? Và ông ấy đời thứ mấy? thì dòng họ bảo có tên Đỗ Chỉ nhưng không biết đời thứ mấy có lẽ sau Ngài Khai canh mấy đời. Tôi hỏi khi ông ấy ôm gia phả ra đi vào thời kỳ Pháp thuộc chưa? Dòng họ bảo theo kể lại là Pháp đốt nhà thờ và ông ấy cứu lấy gia phả rồi đi luôn. Như vậy tôi có thể đánh giá được thời gian năm 1860 sau 2 năm Pháp thuọc lần thứ 1 và tự suy đoán lần mò rồi quyết định ông ra đi tên là Đỗ Chỉ như có ai đó bảo mình thúc dục ra phán quyết vậy.

2.     Truy tìm vùng đất Quảng Nam:

Cuối mùa đông Tân Mão năm 2011 để vào cuộc tôi phải chuyển điện thoại sang thuê bao trả sau cho tiện và khai tên đổi họ là Đỗ Chiến, rồi chuẩn bị giấy bút sẵn sàng. Nhưng tại sao lại chọn vùng đất Quảng Nam để tìm? Vì tài liệu để lại thì 8 Ngài Khai canh trước đây có vào Quảng Nam lấy vợ và sinh con, sau thời gian dắt con về lại Huế cho đến nay. Dựa trên yếu tố đó tôi chọn địa bàn tỉnh Quảng Nam để tìm.

          Gọi tổng đài 05101080 để xin số thuê bao của UBND các huyện Thăng Bình, Quế Sơn, Đại Lộc, Di Xuyên thì cũng gặp được nhiều tộc Đỗ nhưng không có kết quả.

          Đến buổi chiều thứ 2 tôi gọi về UBND huyện Điện Bàn hỏi thăm thì được cô trực máy bảo ở đây có rất nhiều người Họ Đỗ, tôi gặp anh Đỗ Như Hồng cán bộ phòng tổ chức Huyện ủy nhưng cũng không có manh mối. Rồi xin số thuê bao của các xã: Điện Thắng Trung, Điện Thắng nam, Điện Thắng Bắc, tìm rất nhiều nhưng không được, đến xã Điện Tiến gặp anh Đỗ Văn Thuận trưởng thôn 1, anh Thuận đến nhà ông Đỗ Văn Hoàng cho hay tin và chuyển số điện thoại cho tôi. Gặp ông Hoàng đã ngoài 80 tuổi, ông Hoàng chỉ sang họ “Đỗ Viết” là nguồn gốc từ Mỹ Lợi, TTHuế vào và cho số điện thoại của anh Đỗ Diên chủ tịch UBND xã, khi hỏi anh Diên thì anh Diên chỉ biết gốc ở Thanh Hóa vào mà thôi. Anh Diên cho số của chú Đỗ Thọ là người lớn trong họ, khi gặp chú Thọ thì chú ấy bảo không biết Mỹ Lợi mà chỉ nghe nói gốc Huế vào. Tôi phải gọi lại cho ông Hoàng hỏi cặn kẽ thì ông Hoàng nói tôi năm nay 84 tuổi rồi nói dối chú để làm gì, tôi còn nhớ cách đây khoang 15, 16 năm về trước khi nhà thờ họ “Đỗ Viết” khành thành có mời tôi sang và nói như vậy nhưng mấy ông đó đã qua đời hết rồi, bây giờ lớp chủ Thọ chắc không biết đâu.

3.     Chuyến đi xác minh lần 1:

Thế là tôi sắp xếp một chuyến đi 500 km về tận nhà ông Đỗ Văn Hoàng ở Điện Tiến, Điện Bàn, Quảng Nam, chỉ còn ông bà đã già là cán bộ hưu trí 60 tuổi đảng và chú cháu gặp nhau lần đầu mừng rỡ, ăn một bữa cơm đạm bạc với ông bà mà rất ngon như ăn một bữa giỗ, đó cũng là một ấn tượng trong đời tôi. Xong buổi trưa ông Hoàng chỉ đường cho tôi sang nhà chú Thọ khi gặp chú Thọ hỏi ra thì chú nói gia phả đã cháy trong chiến tranh giờ chỉ biết tên Ngài khai canh thôi chứ các đời kế tiếp đều không biết là do chú Thọ đi tập kết. Tôi hỏi vậy khi cúng cơm chú vái Ngài khai canh tên gì? Chú Thọ nói tên Đỗ Chỉ, vậy chú là đời thứ mấy, chú bảo đời thứ 8. Nói đến đây  tôi lạnh cả người bởi vì 3 yếu tố trên đã đúng: Nguồn gốc, tên Ngài khai canh và sinh hạ các đời con cháu đều đúng hết. Sau đó tôi phân tích cho chú Thọ biết và kể rõ ràng, chú Thọ cũng nữa tin nữa ngờ, qua bàn bạc cũng chưa nhất thiết nhận nhau. Chú Thọ mời ngày mùng 3/chạp tới đây giỗ họ có chú bác, con cháu đầy đủ tôi mới công bố việc này.

4.     Chuyến đi xác minh lần 2:

Tôi bàn bạc với vợ không muốn đi nữa vì một nỗi không có tiền, qua truy tìm và một lần đi xác minh tốn kém nhiều quá nên tôi muốn rút lui. Được sự động viên và an ủi của vợ nếu anh không đi chuyến này thì mọi việc coi như trôi theo sông theo biển, và ngoài đó họ xem anh không ra gì hết. Cũng vì danh dự một phần tôi gọi hỏi người trong họ vợ thì họ đều tôn trọng mọi quyết định của tôi thế là tôi tiếp tục lên đường. Lần này tôi đi thẳng về Huế sắm một mâm cau, trầu cùng người anh vợ để vào cho kịp giờ cúng. Chú Thọ tấn thoái lưỡng nam lần trước chưa dám nhận nhau là vì chưa có cơ sở, lần này là dựa vào tâm linh của Ông, Bà họ Tộc bởi vì khi cúng, chú vái ngoài trời xin cầu thần linh 4 xứ chứng giám nếu quả thật vậy thì cho con xin duy nhất một keo âm dương và đổ ra = âm & dương; khi quay vào trong vái Ngài khai canh và các đời của liệt tổ liệt tông cũng xin một keo duy nhất và khi đổ ra đúng là âm & dương, anh em chung tôi cung lạy. Xong rối chú Thọ mới họp mặt anh em, con cháu, để công bố chính thức sự việc này là chính xác, từ nay họ chúng ta là một chi tộc họ “ Đỗ Văn” ở làng Mỹ Lợi, Phú Lộc, TTHuế và mời tôi lên phát biểu, lúc đó tôi chỉ nói được mất tôi rồi cảm động quá mà khóc nức nở. Sau khi bình tĩnh tôi mới nói thật trước Họ,tôi không phải là Đỗ Chiến, không phải con cháu họ Đỗ mà chỉ là rể đời thứ 14 của họ “Đỗ Văn” Mỹ Lợi, miệng nói tay rút CMND tôi tên Trần Tuấn Mão. Qua sự việc này tôi thành thật xin lỗi quý vị , bởi lẽ nếu tôi là họ Trần mà đi tìm họ Đỗ phía vợ bằng những ngôn từ trên điện thoại thì khó mà khai thác được thông tin thực tế.

5.     Cuộc hội ngộ sau 9 đời con người:

Như vậy chú bác, anh em, con cháu hân hoan trong bữa tiệc vui mừng ngày hội ngộ quá bất ngờ sau 152 năm, bằng một chiếc điện thoại. Một câu chuyện bi tráng mà cũng khôi hài, một câu chuyện như một giấc mơ mà chính bản thân tôi cung không tin đó là thật huống chi mọi người xung quanh, nhưng đó lại là sự thật.

Tuy gia phả chúng tôi đã cháy nhưng cũng còn lại phần nào đã sao chép ở làng Mỹ Lợi nên còn biệt được ít nhiều. Tuy gia phả đã cháy nhưng danh chính ngôn thuận là tôi đã tìm ra gia phả và người mất tích sau 152 năm. Qua câu chuyện này tất nhiên là cả họ “ Đỗ Văn” và “Đỗ Viết” chúng tôi không hết lời khen ngợi, lúc đó tôi mới thật sự hạnh phúc khi được mọi người trân trọng mình. Khi mọi chuyện đã an bài thì gia đình vợ tôi có tặng cho tôi 4 chữ “HIẾU NGHĨA PHẬT TÂM” trong 1 bức tranh chùa một cột.

Đến ngày họp mặt họ Đỗ toàn quốc lần thử 15 tại Tp. Đà Nẵng được ban tổ chức mời cả vợ chồng đến dự và được phát biểu cảm tưởng riêng mình đến với bà con họ Đỗ cả nước, lúc này tôi thấy vinh dự rất lớn trong đời mình và được Hội đồng Dòng Họ Đỗ Việt Nam tặng biệt danh “ Rể Họ Đỗ Việt Nam”.

Ông Đỗ Đình Dậu: chủ tịch Hội Đồng Dòng Họ Đỗ Việt Nam khu vực Khánh Hòa tặng huy hiệu Họ Đỗ Việt Nam và một bài “ Dâu hiền Rể thảo” thơ lục bát dài 20 câu cho cả 2 vợ chồng.

                                   Trần Tuấn Mão

 Khánh Hòa, ngày  15-4- 2012 ( ngày 25-3-Nhâm Thìn)

Kính tặng:   

          - Đôi vợ chồng Đỗ Thị Mận - Trần Tuấn Mão- Ở Thôn Xuân Cam, xã Xuân Sơn, huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hòa - Nhân ngày họp mặt dòng họ Đỗ Việt Nam khu vực Khánh Hòa lần thứ 6- tại Khách sạn Quốc tế- số 9 Nguyễn Thiện Thuật- TP Nha Trang- Khánh Hòa.

________________________ 

DÂU HIỀN RỂ THẢO

Mừng vui – Tuấn Mão – Họ Trần,

Chàng trai xứ Huế - Mười phân vẹn mười.

Kết duyên – Thị Mận – xinh tươi,

Gái ngoan Họ Đỗ cùng người Huế quê,

Trai tài – gái sắc say mê,

Trăm năm giữ trọn lời thề sắc son!

Thuận hòa nuôi dạy các con,

Chăm ngoan – học giỏi – vàng son nào bằng!

Đỗ - Trần chung một vầng trăng,

Câu Đa – Chú Cuội – Chị Hằng cùng vui!

Dù cho đi ngược về xuôi,

Tấm lòng Mận – Mão khôn nguôi nhớ về,

Cội nguồn đất tổ - hồn quê,

Dâu hiền – Rể thao – giữ lề gia phong,

Trọn tình – đạo vợ - ngjhĩa chồng,

Trăm lo việc họ chẳng mong lợi quyền,

Khó khăn giữ trọn lời nguyền,

Tâm linh thờ phụng tổ tiên muôn đời!

Vợ chồng Mận – Mão đẹp đôi,

Khánh Hòa – Xứ Huế - xa xôi vần gần!

                                                   Đỗ Đình Dậu

(Chủ tịch Hội đồng Dòng Họ Đỗ Việt Nam khu vực Khánh Hòa)