Nhiều đền chùa, điểm di tích đưa sư tử đá của Trung Quốc (TQ)
vào án ngữ ở cổng, trước điện như thị uy, ra oai. Chùa này làm, đền kia bắt
chước, sư tử đá rộ lên như một loại “mốt” thời thượng trong trang trí chùa
chiền, đền miếu. Nhiều di tích đã được
xếp hạng, nhưng bị các loại linh vật ngoại lai này “xâm nhập” làm biến dạng,
thay đổi hiện trạng.
Theo Luật Di sản, đưa một hiện vật vào di tích phải được cơ
quan có thẩm quyền cho phép. Nếu là di tích cấp tỉnh, thành phố thì thuộc quyền
quản lý của Sở VHTT&DL. Nếu là di tích cấp quốc gia thì phải trình lên Bộ
VHTT&DL xem xét, quyết định. Thế nhưng, nhiều nơi thích thì cứ khuân đồ TQ
vào để làm sang một cách tùy tiện, thiếu hiểu biết và thiếu trách nhiệm với di
tích.
Trong nhiều di tích, người ta đưa những chiếc bình cỡ lớn
kiểu của TQ vào chưng cho ra vẻ long trọng, thẩm mỹ lộn xộn, lai căng, Việt
không ra Việt, TQ không ra TQ.
Trong không ít ngôi chùa Việt, tượng Phật cũng đưa từ TQ
sang, lại thêm sư tử, lục bình của TQ, đau con mắt như vậy nhưng người ta cứ
bắt chước nhau làm theo “mô hình” TQ hóa này.
Sự biến dạng về hiện trạng bên ngoài là quá rõ, nhưng nguy
hiểm hơn là méo mó nhận thức, thẩm mỹ văn hóa, tín ngưỡng, tôn giáo của dân
tộc. Đền, chùa Việt từ xưa không có những con sư tử đá hung dữ nhe nanh giương
vuốt. Chùa là nơi con người tìm đến với sự tĩnh lặng, thanh thản, từ bi, buông
bỏ, sao lại có những linh vật biểu tượng cho quyền thế, đầy đe dọa như vậy
được.
Sư tử đá TQ không chỉ “tấn công” chùa, nhiều cơ quan, trụ sở
doanh nghiệp cũng mua sư tử đá TQ về bày biện. Người thì tự cho mình sang trọng
theo kiểu trọc phú, kẻ thì có niềm tin tâm linh về sự may mắn, quyền lực sẽ đến
vì các con vật này tạo ra phong thủy tốt. “Phong trào” sư tử đá cứ thế nhân
rộng, nghề buôn hàng mỹ nghệ cùng với các loại tượng Phật, linh vật từ TQ
sang làm ăn phát đạt.
Sư tử đá TQ không chỉ “tấn công” chùa, mà tấn công vào văn
hóa, thuần phong mỹ tục dân tộc, tấn công vào nhận thức của con người về một sự
phụ thuộc tự nguyện.
Mở tivi thấy đặc phim TQ trên các kênh, đi ra chợ, siêu thị
toàn hàng TQ, vô chùa lễ Phật cũng đụng toàn hàng TQ. Sao lại ra nông nổi này!
